رضا بهبودی، کارشناس ارشد علوم کشاورزی و پژوهشگر مهندسی کشاورزی و صنایع وابسته
X
تبلیغات
رایتل
دوشنبه 12 مهر‌ماه سال 1389

دانستنی هایی در مورد میوه انگور

نوشته شده توسط: رضا بهبودی

میوه انگور به نوع دانه دارو بی دانه تقسیم می‌شود هر یک از این دو نوع در رنگهای قرمز وسیاه وزرد و تقریباً سبز دیده می‌شوند این میوه در مناطقی که حداکثر دمای ان بیش از ۴۰ درجه سانتیگرادو حد اقل ان کمتر از ۱۵ درجه زیر صفر نباشد بهتر رشد می‌کند. ....


درخت انگور با نام علمی Vitis vinifera از خانواده انگورسانان Vitaceae است. در این خانواده حدود 11 جنس و بیش از 600 گونه وجود دارد. مهم‌ترین جنس این خانواده جنس انگور است. این گیاه حالت بوته‌ای و رونده دارد و دارای پیچک در مقابل بعضی از برگها می‌باشد.

میوه انگور به نوع دانه دارو بی دانه تقسیم می‌شود هر یک از این دو نوع در رنگهای قرمز وسیاه وزرد و تقریباً سبز دیده می‌شوند این میوه در مناطقی که حداکثر دمای ان بیش از ۴۰ درجه سانتیگرادو حد اقل ان کمتر از ۱۵ درجه زیر صفر نباشد بهتر رشد می‌کند.

برای کاشت بوته مو ابتدای قلمه هائی از انرا در فصل بهار قبل از جوانه زدن ان در جائی به‌عنوان مخزن می‌کارنددربهاراینده که دارای ریشه شده است از مخزن با احتیاط در می‌آورند وانرا در گودال های آماده شده به ردیف می‌کارند پس از کاشت انرا آب می‌دهند بوته جدید با گرم شدن هواباید هر ۵ روز یا هر هفته آب داده شود این بوته بعد از چهار سال بار می‌اورد و در ده سالگی باران کامل خواهد شد یک بوته کامل میتوا ند بیش از دویست کیلو انگور بیاورد بوته مو را بعد از چهار ساله شدن هرس می‌کنند یعنی شاخهای فرعی و دراز یا شاخهای ضعیف انرا می‌برند تاهم فرصت رشد به شاخها قوی تر داده باشند وهم مقدار بار انرا تحت کنترل درآورند وکیفیت بار انرا بالا ببرند بوته مو رامی توان روی زمین یا در حال تکیه بر چیزی بالا تر از خاک وزمین قرار داد محل کشت موهایی که روی زمین قرار گرفته است با بیل شخم می‌زنند تا علفهای موجود که در فصل بهار می‌روید از بین برده شود زیرا این علفها می‌توانند به بوته مو و بار آن آسیب وارد کنند بعلاوه باشخم کردن زیر مو نفوذ آب برای رسیدن بریشه راحتر انجام می‌پذیرد نوع بی دانه وکشمشی انگور از نظر شیرینی بهترین آن است البته انواع دانه دار بخاطر درشتی آنها از شکل بسیار زیبا برخوردار هستند.

استان قزوین و آذربایجان غربی از استان‌های انگورپرور و شهرستان ملکان از بزرگ‌تر شهرهای تولید کننده انگور ایران است.

پیشینه تاریخی انگور

انسان در طول هزاران سال از انگور استفاده کرده است. قدمت مصرف انگور به عصر برنز بر می گردد. شاعر یونانی به نام هومر که حدود 700 سال قبل از میلاد مسیح میزیسته است از شراب تهیه شده از انگور سخن گفته است. از این میوه در انجیل هم نام برده شده است و گورها و آثار باستانی مصری علایمی از انگور را روی خود دارند. انسان از انگور استفاده های دیگری غیر از خوردن یا تبدیل آن به شراب و آب انگور کرده است. کارشناسان طب سنتی اروپا صدها سال پیش پمادی را از شیرة موجود در ساقه انگور برای درمان بیماریهای پوست و چشم تهیه کردند. برگهای این گیاه خاصیت قابض و انعقادی دارند، بدین معنا که از آنها برای انعقاد خون، درمان التهاب و درد نظیر درد بواسیر استفاده شده است. انگور کال (نرسیده) در درمان انواع گلودرد ها و انگور خشک یا کشمش در درمان بیماریهای تحلیل برنده، یبوست و تشنگی مؤثر بوده است. اما انگورهای گرد رسیده و شیرین دارای تمامی خواص است و در درمان سرطان. وبا، آبله، تهوع، عفونتهای چشم و بیماریهای پوست، کلیه و کبد مورد استفاده قرار گرفته است.

انواع انگور بومی قاره آسیا در مجاورت دریای خزر است، اما به آمریکای شمالی و اروپا نیز انتقال یافته است، یعنی مهاجرین به اروپا انواع انگور را در دهه های 1600 به آمریکای شمالی انتقال دادند. درخت انگور دارای برگهای دشت و کنگره دار بوده و پوسته ریشه آن کنده میشود. میوه انگور می تواند سبز، قرمز یا ارغوانی رنگ باشد.

نظر اسلام در مورد فرآورده های انگور

از مهمترین فرآورده های انگور کشمش و سرکه و غیره است .کشمش و سرکه و فرآورده های دیگر انگور از نظر اسلام حلال بوده و هیچ  مانعی ندارند .از فرآورده های خاص انگور که مورد توجه اسلام است شراب است که از نظر اسلام جزو مسکرات بوده و شرب آن حرام محسوب می شود. همانطور که گفته شد دیگر فرآورده های انگور از نظر اسلام بلا مانع بوده و هیچ منع دینی ندارد.

قبل از ظهور اسلام انواع  بسیار خوب انگور در مناطق وسیعی در سوریه، عراق، فلسطین، حجاز، یمن و حضرموت به عمل می آمد و شراب به مقدار زیاد تولید می شد. در زمان هومر تهیه شراب انگور بخشی از زندگی مردم را تشکیل می داد. بعد از ظهور اسلام شراب سازی و مصرف شراب منفور و حرام شناخته شد. اما کاشت درخت مو را برای استفاده از انگور آن حلال می دانستند و این کار را تشویق می کردند. این حقیقت را نمی توان نا دیده گرفت که در جامعه عرب جاهلی کارهای ناشایست زیاد وجود داشت واعتیاد به شراب یکی از علل این فساد اخلاقی بود. دستور حرمت شراب به طور ناگهان اعمال نشد؛ بلکه این امر به طور تدریجی و بر پایه اصول روان شناختی انجام گرفت. در مرحله اول ( بقره/219) بیان می کند که گناه شراب از سود آن بیشتر است. پس از این در آیه دیگری ( نساء/43) می فرماید" آنگاه که مست هستید گرد نماز مگردید." لذا می بینیم این دو آیه قرآن کریم مومنان را از شرب خمر بر حذر می دارد و سرانجام در سوره مائده آیه های 90 و 91 حرمت قطعی آن اعلام می شود.

پس از نزول این آیه سوره مائده مردم مدینه هر نوع شرابی را به کوچه ها ریختند بعضی از مسلمانان می خواستند اندوخته شراب خود را به همشهریان یهودی خود ببخشند اما اجازه چنین کاری را نیافتند. بنابر حدیثی تهیه، شرب، و حتی بخشیدن شراب حرام بود.

در قرآن مجید با کلمات مختلفی مانند خمر، شراب، سکر و کاس به شراب اشاره شده است. خمر در اصل به معنی شراب انگور است ولی به طور عام این کلمه را می توان برای هر نوع  شرابی به کار برد. سکر هر چیزی است که سبب مستی شود. کاس به معنای جام است و شراب معنای هر نوع مایع نوشیدنی از جمله شراب است. کلمه خمر در سوره بقره/219، سوره مائده/90و91، سوره محمد/ 15 و کاس در سوره طور/ 23، سوره دهر/ 5، سوره واقعه/ 18 و سوره صافات/ 45 آمده است و کلمه شراب چندین بار در جاهای مختلف ذکر شده است.

کشورهای صادر کننده و وارد کننده انگور

براساس آمارهای موجود، ایران یکی از بزرگترین تولیدکنندگان انگور و صادرکنندگان کشمش در جهان به شمار می رود. در حال حاضر تهیه کشمش در ایران غالبا به روش سنتی، در شرایط غیر قابل کنترل انجام می گیرد؛ که این موضوع علت اصلی پایین بودن کیفیت غذایی و بهداشتی تولیدات کشور نسبت به تولیدات سایر کشورهای صادرکننده و بالا بودن افت محصول در حین دوره خشک شدن می باشد. در این تحقیق؛ طراحی فرآیند خشک کنی، که در طی آن می توان با حداقل هزینه و در کوتاه ترین زمان ممکن، محصولی با کیفیت مناسب به دست آورد، مدنظر قرار گرفت. ابتدا برای بدست آوردن پارامترهای طراحی و خشک کنی، آزمایشهایی با استفاده از یک خشک کن آزمایشگاهی انجام گرفت. براساس بررسیهای انجام گرفته، نسبت به شرایط موجود، خشک کن مورد نظر طراحی از نوع تونلی خورشیدی انتخاب شد. دلیل انتخاب خشک کن های خورشیدی آن است که، امکان اجرای طرح در مناطقی که انرژی های الکتریکی و فسیلی در دسترس نیست نیز وجود داشته باشد و هزینه کاربرد آن کمینه گردد. طراحی دو نوع خشک کن خورشیدی و کمک خورشیدی مورد ملاحظه قرار گرفت. در نوع اول تمام انرژی مورد نیاز از خورشید تامین می شود و مدت زمان یک دوره خشک کنی در آن 18 روز می باشد. خشک کن نوع دوم با استفاده از یک سیستم گرمکن ثانویه با سوخت فسیلی، یک دوره خشک کنی را در مدت زمان حدود 16 ساعت کامل می کند. طراحی سیستمها براساس عملکرد تولید در یک هکتار انجام شده است تا قابلیت تعمیم برای مساحت های بالاتر وجود داشته باشد.

برگردان و تهیه: مهندس رضا بهبودی(کارشناس مسائل کشاورزی و صنایع وابسته)

 

آمار سایت

کد ماوس