رضا بهبودی، کارشناس ارشد علوم کشاورزی و پژوهشگر مهندسی کشاورزی و صنایع وابسته
X
تبلیغات
رایتل
جمعه 23 مهر‌ماه سال 1389

نگاهی به تاثیر متقابل مکانیزاسیون در عملیات خاک‌ورزی

نوشته شده توسط: رضا بهبودی

در اجرای مراحل مختلف عملیات کشاورزی، اهمیت خاک‌ورزی به‌عنوان یکی از ارکان اصلی بر کسی پوشیده نیست. به‌کارگیری روش‌های نوین خاک‌ورزی، از جهت بهبود کیفی و نیز از دیدگاه کاهش فرسایش خاک، حائز اهمیت است.

 

در عملیات خاک‌ورزی، عوامل مختلفی ازجمله خرد شدن یکنواخت کلوخ‌ها، حفظ رطوبت، مواد آلی خاک، تسطیح، کاهش فرسایش و... دارای اهمیت بسزایی است. لذا بخش وسیعی از مبحث مکانیزاسیون همیشه با بهبود شرایط عملیات خاک‌ورزی ارتباط دارد و اهمیت این مطلب، هرگز از دید کارشناسان و صاحب‌نظران بخش کشاورزی پوشیده نمانده است...

نگاهی به تاثیر متقابل مکانیزاسیون در عملیات خاک‌ورزی:

 

در اجرای مراحل مختلف عملیات کشاورزی، اهمیت خاک‌ورزی به‌عنوان یکی از ارکان اصلی بر کسی پوشیده نیست. به‌کارگیری روش‌های نوین خاک‌ورزی، از جهت بهبود کیفی و نیز از دیدگاه کاهش فرسایش خاک، حائز اهمیت است.

 

در عملیات خاک‌ورزی، عوامل مختلفی ازجمله خرد شدن یکنواخت کلوخ‌ها، حفظ رطوبت، مواد آلی خاک، تسطیح، کاهش فرسایش و... دارای اهمیت بسزایی است. لذا بخش وسیعی از مبحث مکانیزاسیون همیشه با بهبود شرایط عملیات خاک‌ورزی ارتباط دارد و اهمیت این مطلب، هرگز از دید کارشناسان و صاحب‌نظران بخش کشاورزی پوشیده نمانده است.

 

بی‌شک پی از عملیات خاک‌ورزی مقوله کاشت از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. چراکه بسترسازی و کشت صحیح، روش‌های مطلوب‌تر کاشت که بتواند بذر را با دقت کامل، در فواصل یکنواخت و عمق مناسب بکارد، مدنظر است.

 

نکته درخور توجه آن است که چه در عملیات خاک‌ورزی و کاشت و چه در بخش‌های دیگر استفاده از روش‌ها و ابزارهایی که ضمن ایجاد تحولات مورد نیاز از سرعت بالایی نیز برخوردار باشد، کاملا موثر است. از طرفی ادوات و ماشین‌آلاتی که بتوانند عملیات خاک‌ورزی و کاشت را به‌طور همزمان انجام دهند، ضمن دستیابی به همه موارد مذکور، در مصرف سوخت تراکتور و درنهایت، مصرف هزینه‌های تولید نیز صرفه‌جویی خواهند کرد و از این حیث کاملا توجیه اقتصادی خواهند داشت.

 

در این راستا یکی از مهم‌ترین ادوات معرفی‌شده توسط شرکت مگاکشت ابزار، کمبینات ردیف‌کار است، این دستگاه مرکب از دو دستگاه خاک‌ورزی و کاشت است که توسط یک اتصال‌دهنده، کمبینات را تشکیل می‌دهند. بخش خاک‌ورز دستگاه سیلکوتیلر است که با حرکت چرخشی تیغه‌های خود، خاک را بر هم می‌زند، کلوخ‌ها را کاملا خرد می‌کند و توسط ماله و غلطک پشتی، عملیات تسطیح را انجام می‌دهد. پس از آن، ردیف‌کار پنوماتیکی قرار دارد که می‌تواند محصولاتی چون ذرت، چغندر و... را به‌صورت ردیفی بکارد.

 

این ردیف‌کار با دقت فوق‌العاده بالای خود، بذر را بر مبنای بوته در هکتار می‌کارد. در این کمبینات، سیلکوتیلر ساخت کمپانی با سابقه ماسکیو ایتالیا است که با سال‌ها تجربه در زمینه ساخت ادوات کشاورزی خصوصا دستگاه‌های خاک‌ورزی، از تولیدکنندگان بزرگ این ادوات در دنیا به‌شمار می‌رود.

 

همچنین شرکت سازنده جهت ارتقای سطح کمی و کیفی در بخش ماشین‌آلات و به‌دنبال معرفی کمبینات خطی کار و بسیاری از دستگاه‌های مفید و مورد نیاز در سراسر کشور، کمبینات ردیف‌کار شرکت ماسیکو و گاسپاردو اتیایی را به کشاورزان معرفی می‌کند و آمادگی خود را جهت فروش، آموزش و ارایه کلیه خدمات پس از فروش این دستگاه اعلام می‌کند.

 

استفاده کمبینات ردیف‌کار در محصول ذرت علاوه بر این‌که موجب افزایش عملکرد در تولید می‌شود، بعد از اتمام عملیات شخم و تکمیل تهیه زمین، با درنظر گرفتن درجه حرارت محیط به‌خصوص هنگامی که حرارت خاک تا عمق پنج سانتی‌متری به حدود 9 تا 10 درجه سانتیگراد رسید، می‌تواند در جهت سهولت کاشت بذر مفید واقع شود که مقدار بذر مورد نیاز جهت کاشت برای هر هکترا زمین زراعی، تابع عواملی مانند روش کاشت، بافت خاک، زمان کاشت شرایط جوی، محیط و مقدار آب است که در این میان، روش کاشت از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

 

یکی از مهم‌ترین عاملی که باعث افزایش عمکرد این محصول ذرت می‌شود، تعداد بوته مادر واحد سطح یا در هکتار زمین زراعی است که هرچه فواصل کاشت، دقیق‌تر باشد به عملکرد بیشتری دست خواهیم یافت. برای آن‌که بذر کاشته‌شده به‌طور یکسان و در یک زمان، جوانه تولید کنند و همگی با هم از خاک خارج شوند، بهتر است کاشت به‌صورت هیرم و توسط بذرکار انجام شود تا رطوبت در تمام قسمت‌های زمین یکسان باشد و بذور با جذب رطوبت برابر، با هم جوانه تولید کنند.

 

در زراعت‌های مکانیزه که کاشت به‌وسیله بذرکار انجام می‌شود، مقدار بذر مورد نیاز در مورد ذرت دانه‌ای 15 تا 20 کیلوگرم و داکثر 30 کیلوگرم در هکتار است که البته این ارقام باتوجه به شرایط اقلیمی و خاک هر منطقه، کمی متفاوت خواهد بود، ولی درنهایت در کشت مکانیزه، مصرف بذر به مقدار قابل توجهی کاهش می‌یابد و می‌توان در هزینه‌های تهیه بذر، صرفه‌جویی زیادی کرد. این درحالی است که عملکرد نیز در کشت مکانیزه افزایش چشمگیری خواهد داشت.

 

در زراعت‌های مکانیزه که کاشت توسط بذرکار و روی خطوط مشخص با فاصله مناسب و دقیق انجام می‌شود، بهتر است، عملیات بذرافشانی و پخش کود شیمیایی و به‌ویژه کود فسفره (فسفات آمونیوم) و نیز سموم آفت‌کش جهت ضدعفونی بذور، همزمان صورت گیرد. عمق کاشت بذر ذرت به شرایط جوی و درجه حرارت محیط در زمین کاشت، بافت و عمق خاک زراعی، درصد رطوبت زمین و اندازه زذر بستگی کامل و مستقیم دارد که پس از تعیین عمق مناسب می‌توان به کمک نسل جدید بذرکارهای موجود، به عمق دقیق کاشت دست پیدا کرد. بذرکار پنوماتیک sp معرف نسل جدید بذرکارهای کشت ردیفی است که با استفاده از آن می‌توان به فواصل کاشت بسیار دقیق و نیز عمق کاشت مناسب دست پیدا کرد.

 

همچنین امکان پخش کود شیمیایی و سموم آفت‌کش به‌صورت گرانول را به‌طور همزمان فراهم می‌آورد. در کشاورزی مدرن مخصوصا در مناطقی که مشکل رطوبت و کمبود آب و نیز درجه حرارت بالای محیط وجود دارد، عملیات خاک‌ورزی و کاشت به‌صورت همزمان صورت می‌گیرد و ردیف‌کار پنوماتیک مدل sp می‌تواند با اتصال به سیلکوتیلر به‌صورت کمبینات درآید و عملیات خاک‌ورزی و کاشت را به‌صورت همزمان انجام دهد که با استفاده از این فن‌آوری مدرن می‌توان به عملکرد بالا در واحد سطح دست پیدا کرد.

 

شایان ذکر است که سیلکوتیلر، دستگاه خاک‌ورزی است که با تیغه‌های عمودی خود خاک را در جای خود به هم می‌زند، کلوخ را خرد می‌کند و توسط یک ماله و غلطک سطح زمین را تسطیح و عملیات خاک‌ورزی را تکمیل می‌کند. 

رضا بهبودیAgronomistکارشناس ارشد کشاورزی

آمار سایت

کد ماوس